Tat Dijital Dönüşüm Programı

Tat Gıda ile yürüttüğümüz iş birliği kapsamında, Tat Dijital Dönüşüm Programı aracılığıyla sözleşmeli domates üreticilerinin verimliliğini artırma konusunda önemli ilerleme kaydettik. 9 Haziran 2023’te Bursa’nın Karacabey ve Mustafakemalpaşa ilçelerinde hayata geçirilen program, veri odaklı üretim yönetimine odaklanmakta ve teknolojik desteğin ötesine geçen bütüncül bir hizmet yapısı sunmayı amaçlamaktadır. Bu yapı; gelişmiş dijital izleme yöntemleri, veri analizi ve program yönetimi uzmanlığıyla desteklenmekte, tüm süreçler İklim ve Sürdürülebilirlik Girişimleri ekibimiz tarafından yürütülmektedir.

1967 yılında kurulan Tat Gıda, yıllık 600.000 ton üretim kapasitesi ve güçlü küresel pazar payıyla Türkiye’nin konserve gıda sektöründeki öncü şirketlerinden biri haline gelmiştir. Domates işlemede lider bir konumda bulunan Tat Gıda, dünya genelinde 40’tan fazla ülkeye ihracat yapmaktadır.

Tat Gıda ve Doktar, 2017 yılından bu yana verimliliği artırmak, kaynak kullanımını optimize etmek ve sürdürülebilir tarım uygulamalarını yaygınlaştırmak amacıyla teknoloji odaklı stratejik bir iş birliği yürütmektedir. İşte tarımı birlikte nasıl dönüştürdüğümüz.

Ortaklığımızın Evrimi

İş birliğimiz, alım kararları için piyasa zekası sağlayan CropMap'in uygulamasıyla 2017 yılında başladı. Sonraki yıllarda, pazar araştırmalarını, toprak ve saha koşullarının gerçek zamanlı izlenmesi için sensör kurulumlarını, uydu bitki izlemeyi ve veri destekli sulama, zararlı ve hastalık yönetimi için pilot programı kapsayan aşamalı bir evrime tanık olduk ve resmi dönüşüm programının başlatılması noktasına geldik.

2021 yılındaki pilot uygulamanın ve 2022’de yürütülen altyapı hazırlıklarının ardından, Tat Dijital Dönüşüm Programı 2023 yılında 100 çiftçiyle resmen başladı ve 6.000 dekardan fazla alanın dijital tarlalara dönüşmesini sağladı. İş birliği, 2024 yılına kadar Tat’ın sözleşmeli çiftçilerinin %65’ini dijital olarak dönüştürmeyi hedeflemekte olup bu da yenilik ve büyümeye olan bağlılığını ortaya koymaktadır. Doktar ise çok yıllı program yönetimi deneyimine dayanarak, etkinliği kanıtlanmış bir dijital dönüşüm çerçevesi oluşturmuştur.

Dijital Dönüşüm Çerçevesi

Teknoloji uygulamaları, kademeli geçiş ve program yönetimi odağında kapsamlı bir Dijital Dönüşüm Çerçevesi hayata geçirdik. Üretim süreçlerini dijitalleştirerek çiftçilere; kaynak kullanımını optimize etmeleri, maliyetleri azaltmaları ve karar alma süreçlerini iyileştirmeleri için uygulanabilir içgörüler sunduk. Başlıca odak alanlarımız sulama yönetimi, gübre optimizasyonu, zararlı ve hastalık kontrolü, tarla keşfi ve verim takibi oldu.

Kapasite geliştirme çalışmaları ise biyolojik çeşitliliğin korunmasına yönelik farkındalığın artırılmasına, çiftçilerin ve Tat ekiplerinin dijital ve finansal okuryazarlığının güçlendirilmesine katkı sağladı. Bu bütüncül yaklaşım, ilgili tüm paydaşları güçlendirerek tarımsal uygulamaların sahada dönüşmesini desteklemektedir.

Ayrıca, dijital dönüşüm sürecinin yalnızca çiftçilerle sınırlı kalmadığını vurgulamak önemlidir. Süreç boyunca Tat ekipleri de sözleşmeli çiftçilerle etkileşim içinde olmuş, dijitalleşen verileri takip ederek kendi iç operasyonlarını bu doğrultuda uyarlamıştır. Çiftçi süreçleri dijitalleşirken, Tat personeli ve tarım uzmanlarının da bu verileri etkin biçimde kullanmaları ve operasyonel kararlarını buna göre şekillendirmeleri sağlanmıştır. Bu iş birlikçi yaklaşım, dijitalleşme sürecine dahil olan tüm tarafların aktif rol almasını ve bu dönüşümden doğrudan fayda sağlamasını güvence altına almaktadır.

Uygulama

• Dijital Toprak Analizi: 2024 sezonunda Tat tarafından çiftçilere verilecek ayni gübre sübvansiyonları için veri sağlamak ve çiftçilere yetiştirme uygulamalarını optimize etmede rehberlik etmek amacıyla 173 dijital toprak analizi yapıldı.  

• Çiftlik Yönetim Sistemi Entegrasyonu:  100 çiftlik için çiftlik yönetimi sistemi uygulandı ve toplam 630 hektarlık alan dönüştürüldü. Tat tarım uzmanlarının saha ziyaretlerini önceliklendirmesini ve optimize etmesini sağladı. Yönetim sistemi aracılığıyla, haftalık olarak sorunlu alanları izleyip ziyaret rotalarını etkili bir şekilde planladılar. Bu proaktif yaklaşım, erken tespit edilen sorunların hızla ele alınmasını sağlayarak optimize edilmiş tarım uygulamalarının gerçekleştirilmesini ve çiftlik üretkenliğinin artırılmasını sağladı.

• Teknolojik Kurulumlar:  25 dijital sensör istasyonu 'lider çiftçiler' olarak seçilen, programa katılmaya daha meyilli olan çiftçiler için kuruldu. Sensörler arasında 1 FieldStation Pro, 24 FieldStation ve 10 PestTrap istasyonu bulunmaktaydı. Bu kurulumlar, sulama ve pestisit faaliyetlerini veri odaklı süreçlere dönüştürmekle kalmayıp, Tat'ın her bir çiftçinin girdilerini izleyip rapor etmesi ve ürün yönlendirmesi sağlamasında da kritik bir rol oynamıştır.

• Eğitim ve Destek:  Çiftçiler ve saha çalışanları hem saha tabanlı hem de dijital eğitim aldı. Sezon boyunca 600 saatten fazla eğitim saha ziyareti ve tarım desteği sağlanarak çiftçilerin yeni teknolojileri kullanma konusunda bilgili olmaları sağlandı. Hem sözleşmeli çiftçiler hem de Tat Gıda personeli dijital olarak dönüştürüldü ve yeni kazandıkları teknikleri operasyonlarına entegre etmeye başladılar. 

• Hasat Sezonu Faaliyetleri: Hasat döneminde program, köylere ve mekanize hasat alanlarına ziyaretler içererek modern tarım uygulamalarına pratik bilgiler sundu.  

Çiftçilerden ve uygulamalı teknolojilerden toplanan verilerin veri bilimi ve agronomi ekibimiz tarafından detaylı analizi sonrasında, program yönetim ekibimiz sürekli iyileştirme ve programın uyarlanması için gelecek sezonlar için yol haritasını oluşturdu.  

Tat Gıda ve Doktar ortaklığı tarımda dijital dönüşümü yönlendiren başarılı bir iş birliğini örneklemektedir. Teknoloji uygulaması, kapasite geliştirme ve performans izlemeyi kapsayan aşamalı bir yaklaşım aracılığıyla, program kaynak koruma, girdi optimizasyonu ve ürün iyileştirmede dikkate değer sonuçlar elde etmiş, daha verimli ve kaliteli bir üretim sağlamıştır. Yenilik ve sürdürülebilirliği benimseyerek, Tat Gıda sektördeki liderlik konumunu yeniden teyit ederken, sürdürülebilir, verimli ve teknolojik açıdan ilerlemiş tarım için bir emsal oluşturmaktadır ve üretim sürecinde çiftçileri desteklemektedir.