Tarımsal Dayanıklılık İçin İklim Finansmanı Geliştirmek

İklim Finansmanı Nedir?

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) Daimi Komitesi'ne göre iklim finansmanı, emisyonları azaltma, sera gazı yutaklarını güçlendirme ve kırılganlığı azaltırken insan ve ekolojik sistemlerin iklim değişikliğinin olumsuz etkilerine karşı dirençliliğini artırma temel amacıyla sağlanan finansal desteği ifade eder.¹

İklim finansmanı kavramı, 2009'daki Kopenhag Anlaşması ve 2015'teki Paris Anlaşması gibi uluslararası anlaşmalarla öne çıkmıştır; bu anlaşmalarda gelişmiş ülkeler, gelişmekte olan ülkelere iklimle ilgili projeler için mali yardım taahhüdünde bulunmuştur. Finansman; yerel, ulusal veya ulusötesi düzeyde kamu, özel sektör ve alternatif kaynaklar dahil çeşitli kanallardan sağlanabilir.

İklim Değişikliğine Uyum ve Azaltım

İklim finansmanı, dünya genelinde üretim ve tüketim kalıplarının dönüştürülmesi için önemli finansal kaynaklar gerektiren iklim değişikliği küresel sorunuyla mücadelede kritik bir rol oynar. İklim değişikliğine karşı çoğunlukla en kırılgan konumdaki gelişmekte olan ülkeler, azaltım ve uyum tedbirlerini uygulamak için iklim finansmanından özellikle fayda görür.²

Azaltım projeleri sera gazı emisyonlarını düşürmeyi ve bu gazların atmosferden uzaklaştırılmasını güçlendirmeyi hedefler. Uyum eylemleri ise iklim değişikliğinin olumsuz etkilerine karşı kırılganlığı azaltmaya ve insan ile ekolojik sistemlerin dirençliliğini artırmaya odaklanır.

Ancak belirtmek gerekir ki iklim finansmanının tanımlanması ve ölçülmesi, farklı kurumlar ve paydaşlar arasındaki tanım ve raporlama yaklaşımlarındaki farklılıklar nedeniyle güç olabilir. Gelecekteki raporlarda veri kalitesini ve karşılaştırılabilirliği artırmak amacıyla iklim finansmanının ölçülmesi ve raporlanması için standartlaştırılmış yöntemler geliştirme çalışmaları sürmektedir.

İklim Finansmanının Zorlukları

London School of Economics tarafından düzenlenen "İklim Değişikliğini Finanse Etmek? Afrikalı Düşünürlerden Değişim İlhamı" başlıklı panel tartışmasına göre, iklim finansmanının temel zorluklarından biri fonları hedeflenen yararlanıcılara yönlendirmektir. Mekanizmalar, fonların yerel düzeye ulaşmasını ve küresel finans ile yerel uygulama arasındaki boşluğun kapatılmasını güvence altına almalıdır.

Şeffaflık çerçeveleri ve Ulusal Katkı Beyanları'nın (NDC) kapsamlı açıklanması, toplulukların bu katkıların şekillendirilmesindeki rolünü dikkate almalıdır. Özel sektör yatırım planlarının NDC'lerle birlikte sunulması, azaltım ve uyum stratejilerinin anlaşılmasını ve desteklenmesini güçlendirebilir.³

İklim değerlendirmelerinin ulusal planlamaya entegrasyonu çok boyutlu bir çaba olup akreditasyon süreci ve iklim finansmanına erişim yeterlilik kriterleriyle kesişir. Çok taraflı kalkınma bankaları daha geniş kapsamlı etki potansiyeli taşıyan büyük projeleri destekleme eğiliminde olsa da yerel ve alt ulusal aktörler ile iklim finansmanı arasındaki kritik bağlantı yeterince ele alınmamaktadır. Bu boşluk, akreditasyon ve yeterlilik süreçlerindeki zorluklardan kaynaklanmakta ve küçük ölçekli projelerin finansmana erişimini engellemektedir.

Tarımda İklim Finansmanı

Tarım, tarihsel olarak düşük kârlılık algısı ve yüksek riskler nedeniyle finansal zorluklarla karşılaşmıştır; ancak tarımı dönüştürmek ve dirençliliği güçlendirmek, sektörde iklime uyumlu yatırımların artırılmasını gerektirmektedir. Bu sorunu ele almak üzere Dünya Bankası'nın "İklim Finansmanını Tarımda İşler Kılmak" tartışma raporu, iklim finansmanının tarım sektöründe iklime uyumlu yatırımları nasıl hızlandırabileceğine dair öneriler sunmaktadır⁴:

• Hem kamu hem de özel sektörden ek fon sağlamak için yaratıcı yaklaşımlar geliştirmek ve mevcut yaklaşımları uyarlamak,

• İklim finansmanını tarıma yönlendirmek için stratejik kanalları belirlemek ve finans kurumları, küçük ölçekli çiftçiler ile tarımsal küçük ve orta ölçekli işletmeler arasında bağlantılar kurmak,

• Finansal sistemdeki tüm katılımcıların, hem borç verenler hem de borç alanlar dahil, kapasitelerini güçlendirmek için gerekli destek ve uzmanlığı sağlamak.

Tarımda iklime uyumlu yatırımlar, özellikle gelişmekte olan ülkelerde ekonomik büyümeyi destekleyebilir ve iklim değişikliği karşısında dirençliliği güçlendirirken sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşılmasına katkıda bulunabilir. Azaltım ve uyum sağlayan üretken ve etkili iklim eylemi yerel düzeyde gerçekleşir. Ancak fonların dirençlilik oluşturacak şekilde yerel aktörlere yönlendirildiği durumlar nadiren görülür. İklim finansmanının sorunu, standartlaştırılamamasıdır; azaltım ve uyum ihtiyaçları büyük ölçüde bağlama özeldir.

Doktar olarak İklim ve Sürdürülebilirlik Girişimlerimiz kapsamında, toplulukların kendi spesifik iklim riskleri ve öncelikleri konusunda karar alma gücünü yeniden elde etmesini ve bu süreçte onları nasıl destekleyebileceğimizi hedefliyoruz. Ardından kamu ve özel kurumlar arasında iş birlikleri kurarak bunları yerel aktörlerle buluşturuyor ve iklim finansmanının yatırım yapabileceği bir girişim hattı oluşturuyoruz.

Sonuç

İklim finansmanı, iklim değişikliğiyle mücadelede hayati bir araçtır. Emisyonları azaltmayı, dirençliliği güçlendirmeyi ve sürdürülebilir uygulamaları desteklemeyi hedefler. Ancak etkin fon dağıtımı ve özel sektör katılımı gibi zorluklar devam etmektedir. Tarımda iklim finansmanı, iklime uyumlu yatırımları yönlendirebilir ve dirençliliği artırabilir. Bu zorlukların ele alınması, sürdürülebilir ve dirençli bir gelecek için kritik önem taşır. Doktar'ın İklim ve Sürdürülebilirlik Girişimleri gibi programlar bu çabada önemli bir rol üstlenmektedir.

Doktar'ın araçlarının tarım uygulamalarınızı nasıl dönüştürebileceğini keşfetmek istiyorsanız, tüm ürünlerimiz hakkında ayrıntılı bilgi için web sitemizi ziyaret edin. Teknolojilerimiz ve modern tarıma etkileri hakkında içgörüler, öneriler ve güncellemeler için bizi Instagram ve LinkedIn üzerinden takip edin.

Kaynaklar

1. 2014 Bienal Değerlendirme & İklim Finansmanı Akışları Raporu.pdf (unfccc.int)

2. İklim Finansmanı Nedir? (Iberdrola)

3. İklim Değişikliğini Finansmanına? Afrikalı Düşünürlerden Değişim için İlham - LSE Festivali -(YouTube)

4. Tarımda İklim Finansmanını Çalıştırmak (worldbank.org)